28 Aralık 2021 Salı 07:16
Doğum izninde işçi işten çıkartılabilir mi?
Takip Et:

Analık izni, sigortalı olarak bir işte çalışan kadınlara tanınan yasak bir haktır. Bu haktan yararlanmak isteyen kadınların izin süreleri, doğumdan 8 hafta önce ve doğumdan sonra 8 hafta olacak şekilde belirlenmiştir. Doğum izninde olan kadınların işten çıkarılması sık sık araştırılmaktadır. Peki analık izni kullanan çalışanlar işveren tarafından işten çıkarılabilir mi? Doğum izni süresi ne kadardır? İşte doğum izni ile ilgili tüm detaylar…

Doğum iznini kullanan bir kadın çalışan izinli olduğu süreçte işten çıkarılamaz. Yani işten çıkarma sebebi İş Kanunu kapsamında yapılır, doğum sebebine dayandırılamaz.

Doğum izni kullanan çalışanın yerine izinli olduğu sırada geçici olarak yeni bir çalışan getirilir.

Doğum izni süresi

Çalışan kadınlara toplamda 16 haftalık bir doğum izni hakkı tanınmaktadır. Sigortalı çalışan her kadın hamilelik sürecinin son 8 haftası ve doğumdan sonraki 8 hafta doğum izninden yasal olarak yararlanabilir.

Bu yasal izin süresini uzatmak isteyen kadın çalışanlar, iş yerlerine bildirimde bulunmalıdır. 16 haftalık izin dışında, iş yerlerine izin süresini uzatmak için yazılı bildirimde bulunulması halinde 6 ay ücretsiz izin kullanılabilir.

16 haftalık doğum izni, tekli doğumlarda geçerlidir. Çoğul gebelik olması durumunda doğum öncesş izin sürelerine 2 hafta daha eklenmektedir.

Çalışanın doğum yapması durumunda doktor raporu ile doğuma 3 hafta kala izne ayrılmak yerine çalışmak isteyen kadınlara kalan 3 haftalık süreyi doğumdan sonraki iznine ekleme hakkı verilebilmektedir. Doğum izni biten çalışanların işe başlamaları durumunda çocuk 1 yaşına gelene kadar günde 1,5 saat süt izni verilir.

Doğum izninden kimler yararlanabilir?

SGK sigorta kollarından biri üzerinde sigortalı olarak çalışan kadınlar analık izni kullanabilir. Doğum izni yalnızca kadınlar için değil erkekler için de geçerlidir. Kadın çalışanların 16 haftalık doğum izni bulunur. Erkek çalışanlar ise eşlerine destek olması içi eşi doğum yaptığında babalık iznini kullanabilir.

Babalık izni, özel ya da kamu kurumlarına göre değişiklik göstermektedir. Devlet memurları eşi doğum yaptığında 10 günlük izin hakkını kullanabilir. Bu izni kullanabilmesi için eşin doğum yapmış olması gerekir.

Özel sektörde çalışan erkeklerin babalık izni 5 gündür. Sözleşmeli olarak çalışanların 2 gün, taşeron işçilerin ise 5 gün olacak şekilde belirlenmiştir.

Doğum izninde çalışan işten çıkartılabilir mi?

Doğum izni kapsamında işten çıkarma yasal değildir. Kadın çalışan eğer bu sürede işten çıkarıldıysa hamilelik dışında geçerli ve başka bir nedenden dolayıdır. 

Kadın çalışan çalışanın çalışıyor olduğu departman için geçici bir çalışan bulunamaması veya işi başka birinin devralması gerekirse, kadın çalışanın izni bittiğinde işine son verilebilir. Ancak doğum izninde işçi işten çıkartılamaz.

Kadın çalışanların doğum nedeni ile işten çıkarılmasına yasal olarak izin verilmemektedir. Anayasa’da cinsiyet ve gebelik ayrımı yapılamayacağı vurgulanmıştır, böyle bir durum eşitlik ilkesine aykırı olarak kabul edilir.

Kadın çalışan, doğum iznindeyken işten çıkarılırsa tazminat davası açabilir.

Doğum izninde çalışan işten çıkartılırsa ne yapılır?

Kadın doğum izni sırasında işten çıkarılırsa hakkını almak için yasal yollara başvurabilir. Kadın çalışanlar analık izni süresinde işten çıkartılırsa, 

İşvereni tarafından geçerli bir nedene dayandırılmadan işten çıkarmışsa kıdem tazminatı ödemek zorundadır. 

İşten çıkarma işlemini gerçekleştiren işveren ihbar süresini göz ardı ederek işten çıkarma işlemi gerçekleştirirse kadın çalışana kıdem süresine göre 2-8 hafta içinde ihbar tazminatı ödemek zorundadır.

Kadın çalışanlar doğum izni süresinde işten çıkarılmaları ile işe iade davası ya da işe dönmek için dava açma hakkına sahiptir.

Doğum izni süresinde işçi işten çıkartılırsa nereye dava açılmalıdır?

Bu süreçte kadınların işten çıkarılması Yargıtay tarafından yasal olarak kabul edilmemektedir. Bu nedenle doğum izninde işten çıkarılan çalışan kanunen bir ay içinde İş Mahkemesi’ne işe iade davası açabilir. Kadın çalışan kıdem ve ihbar tazminatı ile tüm haklarının ödemelerini alabilir. Bu süreçte 16 haftalık izin süresindeki ödemesini de alabilme hakkına sahiptir.

Doğum izninde çalışana maaş ödeniyor mu?

Doğum izninde maaş ödemeleri, İş Kanunu kapsamında ödenen ücretli izinlerden değildir. Doğum izni kullanan çalışanın maaş ödemeleri işveren tarafından yapılmamaktadır.

Doğum izninde kadın çalışanın maaş ödemesi SGK tarafından yapılır. SGK maaşın üçte ikisini alır, kalan kısmı borçlanır.

Doğum izni şartları neler?

Doğum izninden yararlanmak isteyen çalışanların bazı şartlara uygun olması gerekir. Doğum izni için gereken koşullar:

  • Çalışanın 4A, 4B ve 4C grubundan birinden sigortalı olması gerekir.
  • Doğumun gerçekleşmiş ve doğan ocuğun yaşıyor olmas gerekir.
  • Doğum izninden yararlanacak kişinin T.C. vatandaşı olması ve Türkiye’de sigortalı olarak çalışması gerekmektedir.
  • Evlat edinme yolu ile doğum iznine ayrılan kadınlar, çocuğun 2 yaşını doldurmamış olması şartı ile bu izinden yararlanabilir.
  • Doğum izninden önce en az bir yıl çalışmış olmak gerekir.

Doğum izni başvurusu 

Doğum izni başvurusu için şu adımlar izlenebilir:

  • Doktor tarafından hamile olduğunu gösteren bir rapor alınmalıdır, rapor ibraz ettirilmelidir.
  • Kadın çalışan bu raporu çalıştığı yerin insan kaynaklarına ya da muhasebe bölümüne vermesi gerekir.
  • Bu rapor devlet hastanelerinin kadın doğum bölümlerinden alınabilmektedir.
  • Kadın çalışanlar hamilelik raporunu bağlı olduğu sigorta kurumuna ve çalıştığı kuruma bildirmelidir.
  • Sonrasında doğum izni ile ilgili işlemler başlatılır.

Doğum izni belgeleri

Gebelik nedeni ile izne ayrılan çalışanlar, izne ayrılmak için kuruma bazı evrakları iletmesi gerekir. Bu belgeler üzerinden çalışanların hakları ve doğum borçlanmaları ile ilgili işlemler ilgili yerlere belgelerin iletilmesi için önem taşır.

Kadın çalışanlar gebeliğin 32.haftasında izne ayrılabilir. Bunun için gereken belgeler şöyledir:

Doğum izin belgesi

Doktor izni ile gebelikten önceki izni doğumdan sonra kullanmak için hamileliğin 32.haftasında alınan rapor

Doğum öncesi çalışabilir raporu

Hamileliğin 37.haftası dolmuş ise mutlaka iş görmezlik raporu alınmalıdır.

Doğum izni daha erken bitebilir mi?

Doğum izninin toplamda tanınan 16 haftalık yasal süreden önce bitmesi doktor onayı ile mümkündür.

Kadın çalışanların doğum izni işveren tarafından yasal olarak bitirilemez. Kadın çalışanın isteği ve doktor izni dışında bu süreyi kısaltılamaz.Çalışanlar süreyi kendi sağlık durumları kapsamında düzenleyebilir.

Doğum izni uzatılabilir mi?

Doğum izninin uzatılması için kadın çalışanın, doktor tarafından çalışmaya elverişsiz bulunması gerekmektedir. Doğumdan sonra izin için verilen yasal sürenin uzatılması kişinin talebi ile olursa kadın çalışan ücretsiz olarak 6 ay izin kullabilir.


Son Güncelleme: 28.12.2021 07:16
Takip Et:
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

Popüler Haberler